Uczniowskie pomysły zmieniają krakowskie szkoły – nowa edycja Szkolnego Budżetu Obywatelskiego wystartowała

W krakowskich szkołach rozpoczął się nabór do siódmej odsłony Szkolnego Budżetu Obywatelskiego (SBO). Program ten pozwala młodzieży realnie współdecydować o wyglądzie i funkcjonowaniu swojego środowiska edukacyjnego. Uczniowie mają szansę nie tylko zgłaszać własne projekty, lecz także zdobywać praktyczne umiejętności planowania, współpracy oraz podejmowania decyzji, których efekty wpływają na całą społeczność szkolną.

Co to jest SBO i na czym polega?

Inicjatywa powstała w ramach miejskiego programu „Młody Kraków” i funkcjonuje od 2020 roku. Jej głównym założeniem jest umożliwienie uczniom uczestnictwa w procesach decyzyjnych dotyczących szkolnych inwestycji i wydarzeń. Dzięki temu młodzi krakowianie mogą bezpośrednio wpływać na to, jak zmienia się ich szkoła, ucząc się jednocześnie planowania działań, przygotowywania kosztorysów oraz współpracy w grupie.

Jak rozwijał się program w krakowskich szkołach?

Od chwili uruchomienia SBO liczba szkół i projektów rośnie z każdą edycją. Pierwszy rok to zaledwie trzy placówki i nieco poniżej stu zgłoszonych inicjatyw. W ostatniej, szóstej edycji aż 62 szkoły wzięły udział w programie, a uczniowie przygotowali 351 pomysłów. Ostatecznie, 177 z nich zostało wybranych do realizacji – każda szkoła otrzymała 6 000 zł do rozdysponowania na wygrane projekty. Propozycje zgłaszane są zarówno przez pojedynczych uczniów, jak i przez zespoły.

Konkretne pomysły, które powstały z SBO

Projektowanie przestrzeni relaksu, zakup sprzętu do nowych szkolnych aktywności czy wydarzenia rozwijające pasje – to tylko część zrealizowanych inicjatyw. Do najciekawszych należą mobilne studia podcastowe, koncerty na terenie szkoły, tworzenie niewielkich szklarni z pomidorami czy też zakup wyposażenia do zajęć z kryminalistyki. Każde rozwiązanie konsultowane jest z uczniami i szyte na miarę ich potrzeb.

Wpływ na młodzież i środowisko szkolne – co pokazują badania?

Program SBO nie tylko wzbogaca życie szkolne, ale także wzmacnia poczucie wpływu wśród młodych krakowian. Z przeprowadzonej po szóstej edycji ewaluacji wynika, że 85% uczniów uznaje zrealizowane projekty za swoją autorską inicjatywę, a 80% czuje, że miało faktyczny wpływ na ich przebieg. Ponad dwie trzecie uczestników deklaruje, że dzięki SBO są bardziej skłonni brać udział w innych działaniach społecznych. Wyniki te pokazują, że SBO jest nie tylko narzędziem zmiany otoczenia, lecz także edukacji obywatelskiej.

Jak wygląda udział szkoły i rola opiekunów?

Każda z placówek zgłasza się do programu i wyznacza szkolnego koordynatora. To właśnie opiekunowie wspierają uczniów na każdym etapie – od pomysłu, przez przygotowanie projektu i kosztorysu, po promocję idei i jej realizację. Ich pomoc często przesądza o sukcesie całego przedsięwzięcia, a doceniane zaangażowanie przekłada się na większą aktywność młodzieży.

Etapy i tegoroczny harmonogram

Udział w SBO rozciąga się na cały rok szkolny. Proces zaczyna się od diagnozy potrzeb wśród uczniów, następnie uczestnicy tworzą projekty, szacują koszty i przedstawiają swoje pomysły społeczności. Projekty są promowane, a o ich realizacji decyduje głosowanie. Rekrutacja do obecnej edycji właśnie ruszyła, a szkoły mogą zgłaszać chęć uczestnictwa poprzez specjalny formularz do 9 października. Po zakończeniu naboru rozpocznie się etap prezentacji i wyboru projektów.

Dlaczego warto się zaangażować?

Szkolny Budżet Obywatelski to nie tylko szansa na zmianę szkolnego otoczenia, ale i praktyczna lekcja współodpowiedzialności za wspólnotę. Uczniowie zdobywają kompetencje przydatne zarówno w dalszej edukacji, jak i dorosłym życiu. Program podkreśla, że głos młodzieży ma moc realnego wpływu, a każda idea ma szansę stać się rzeczywistością.